De bijzondere curator
De bijzondere curator treedt in het belang van het kind op in jeugdzaken en personen- en familierechtkwesties waar kinderen bij betrokken zijn en krijgt een taakomschrijving van de rechter.
De rol van de bijzondere curator
De bijzondere curator behartigt de door de rechter aangewezen belangen en rapporteert aan de rechter. In principe kan iedereen benoemd worden als bijzondere curator maar in de praktijk worden meestal advocaten en gedragsdeskundigen benoemd.
Het onderzoek
Vanaf het moment dat de bijzondere curator benoemd is, zal er onderzoek gedaan worden zodat de rechter geïnformeerd kan worden. Het onderzoek houdt in dat er een gesprek met de minderjarige plaatsvindt en mogelijk met de ouders. Dat laatste is niet altijd verplicht maar kan natuurlijk wel relevant zijn om een indruk te krijgen van de situatie waarin het kind zich bevindt.
De gewogen mening van het kind
De opdracht is om inzicht te krijgen wat de gewogen mening van het kind is. Met dat laatste wordt bedoeld dat het nadrukkelijk niet de bedoeling is om enkel de boodschapper te zijn van de mening van het kind, maar wel deze mening te wegen in verhouding tot de mogelijkheden die het kind heeft. Hierbij kan de opvoedcontext van het kind van belang zijn. De uitvoering betreft geen psychologisch onderzoek en geen mediation. Wel wordt door middel van descriptief, beschrijvend, onderzoek getracht om inzicht te krijgen in de gezinsdynamiek en meningen en opvattingen daarover.
Het kindbelang centraal
Het instrument Bijzondere Curator biedt de mogelijkheid om het kindbelang centraal te stellen. In procedures die ouders en/of instanties voeren en waar gesproken wordt over het belang van het kind, wordt daar meestal over gesproken in plaats van dat er uitgebreid en adequaat met het kind gesproken wordt. De onafhankelijke positie van de bijzondere curator maakt dat er vanuit een helikopterview gekeken wordt wat dit werkelijke belang is en wordt daar verslag van gedaan.
Een momentopname met gevolgen
De uitdaging is om dit belang in verhouding tot het systeem waarin het kind zich bevindt weer te geven. Hierbij moet rekening gehouden worden met de invloed die de verzorgers of opvoeders hebben op het kind. Omdat het onderzoek een momentopname is, moet ingecalculeerd worden wat het effect van conclusies zijn op de verdere ontwikkeling van het kind. Immers kunnen adviezen en besluiten daar direct gevolgen voor hebben.
Kwaliteitseisen
Juist de complexiteit van het werk maakt dat er kwaliteitseisen gesteld moeten worden. Eisen die rekening houden met de ingewikkeldheid waar de bijzondere curator mee te maken krijgt. Daarom bestaat er een register waarin kwaliteitseisen worden bepaald en waar iedere bijzondere curator aan moet voldoen om benoemd te worden door de Rechtbank of het Gerechtshof.
